Monday, 08 September 2008

• Mga Suliranin ng Bansa: Paano ka mawawala?
  ni Dane Anderson P. Estialbo
  BSN-13
  
  

  Halos nararamdaman sa lahat ng bansa sa mundo ang malubhang epekto ng suliranin sa ekonomiya. Sa Pilipinas, hindi lang sa krisis sa ekonomiya ang problema, kung di may marami pang suliranin na sa pag-unlad ng bansa ito ay nakakapigil. Ito ay ang suliraning panlipunan. kabilang sa mga suliraning ito ang pagkalulong sa ipinagbabawal na gamot, laong-lalo na ang mga kabataan sa panahon ngayon, mga katiwalian sa pamahalaan, mga krimeng pag-nanakaw at pag-patay, pang-aabuso sa mga kabataan, pagkawala ng disiplina sa mamamayan. kailangang mabigyang lunas kaagad ang mga suliraning ito upang hindi na lumaki pa ang suliranin sa ekonomiya.
  
  Ang panganib na dulot ng mga ipinagbabawal na gamot ang pangunahing hinaharap ng bansa. Maraming pilipino, lalo na ang kabataan, ang nalululong sa droga araw-araw. Isa sa mga ibedensya nito ay ang mga batang makikita sa lansangan na may hawak na plastik at inaamoy ang rugby sa loob nito. Kapag nalulong sa droga ang isang tao, nawawala ito sa tamang pag-iisip. Hindi na niya malalaman kung ano ang ginagawa niya kung ito ba ay tama o mali. kapag ang tao ay nalulong sa droga, kakambal na nito ang iba pang krimeng lumalaganap. Natututo ang isang tao ng pagnanakaw kung wala na itong pambili ng gamot, ang ilan ay mananakit ng ibang tao kung hindi magbibigay ng perang pambili o hindi kaya ang pinakasama sa lahat, ang pumatay sa kapwa.
  
  Mga katiwalian sa pamahalaan, isa rin sa mga pangunahing nakatitigil ng ekonomiya sa bansa. Sa halip na mapunta ang pondo ng pamahalaan sa mga proyekto at mga programa, napupunta lamang ang karamihan nito sa bulsa ng mga hindi mapagkatitiwalaan at mga tiwaling opisyal. Dahil dito madalas na nagkakaroon ng pagkukulang sa badyet ng pamahalaan na nagiging dahilan naman upang hindi mababayaran ang mahalagang serbisyo ng gobyerno tulad ng edukasyon, kalusugan at iba pa.
  
  Lubhang nagiging mapanganib na ang Pilipinas sa nagaganap na mga krimen laban sa mga tao at ari-arian. Halos laman ng mga pahayagan araw-araw at maging ang mga balita sa radyo at telebisyon ang nakawan, pananakit o pagpatay at pagkidnap. Dahil narin ito dahil sa hirap ng buhay na nararanasan nila. May mga nagnanakaw dahil ito ang ginagawa nilang pinagkikitaan. Pero mas maraming pilipinong napipilitan lamang na magnakaw dahil hindi nila kayang itaguyod ang pamumuhay ng kanilang pamilya.
  
  May kasabihan tayong mga pilipino na ang mga kabataan ang pag-asa ng bayan. Ngunit paano pa tayo magiging pag-asa ng bayan kung inaabuso tayo sa murang gulang pa lamang? Hindi lamang iilang ulit na nabasa sa pahayagan at napanood sa mga balita sa telebisyon ang kaso ng pang-aabusong pisikal, enosyonal, sikolohikal at sekswal sa mga bata. Malubha ang nagiging epekto ng pang-aabuso sa mga bata. Halimbawa, maraming bata ang napipilayan o namamatay dahil sa labis na pamamalo o panggugulpi ng mga magulang o kahit na ibang tao.
  Maraming hinaharap na suliraning panlipunan ang pilipinas, hindi naman tumigil ang mga mamamayang pilipino na maghanap ng mabisang kalutasan sa mga suliraning ito. Nagtutulungan ang pamahalaan at ang mga mamamayan na maisaayos ang nakababahalang lagay ng lipunan. Bilang estudyante at isang mamamayan ng Pilipinas, maraming tayong magagawa upang makatulong sa pamahalaan. Tungkulin natin ito hindi lamang sa bansa kundi pati na rin sa ating mga kababayan at sa ating sarili.
  
  Nangunguna sa nararapat nating bigyan ng pansin ang laganap ng katiwalian sa pamahalaan. Mahalagang bigyan ng atensyon ang suliraning ito sapagkat tayo ang pangunahing naapektuhan sa masasamang bunga ng katiwalian. Kung may alam tayo na hindi magandang ginagawa ang mga namumuno sa pambansa at panglokal na pamahalaan, dapat kaagad nating ipagalam ito sa Ombudsman at kaagad patalsikin ang tiwalik na mga namumunong iyon.
  
  Kailangan ang partisipasyon at tulong nating mga mamamayan sa pagsugpo ng krimen sa bansa. Maaaring sobra ang dami ng mga alagad ng batas o makabago ang kanilang mga kagamitan, ngunit wala silang makukuhang pakikipagtulungan sa mga tao, wala ring saysay ang anumang kampanya laban sa kriminalidad. Kung may alam ang mga tao tungkol sa isang naganap na krimen tulad ng pagnanakaw o pag-patay, tungkulin nilang sabihin sa mga pulis ang kanilang nalalaman. Makakatulong ng malaki ang aksyong ito, hindi lamang sa pamahalaan kundi sa pagkakamit ng katarungan sa mga pamilya ng biktima.
  
  Sa pag-sugpo ng mga suliranin sa bansa hindi lang dapat ang mga gobyerno, o kahit na anong programa ang susuporta pati na ang pamahalaan kundi ang tulong ng mismong mamamayan nito. Kung tayo lang ay magtutulungan hindi lang sa malunasan ang mga suliranin ng bansa, kundi ay lalakas ang ekonomiya at uunlad ang ating bansa.
  

  
  

  • 5:47 AM
  • 47230 Views
  • 22 eProps
  • 17 Comments